ellendee-banner

Tien tips om zeer oud te worden

Kan gezondheid toeval zijn? Hebben we met het oog op een lang en gezond leven enkel het geluk als belangrijkste factor of zijn er nog andere elementen die meespelen? Is ziekte dan het gevolg van doodgewone pech, zoals zonder brandstof vallen met de auto?

We weten wel beter, want zoals zonder brandstof vallen kan voorkomen worden door op tijd bij te tanken, zo kan je ook een stuk gezondheid tanken door vooruitziend te reageren in de verschillende periodes van het leven. Gezondheid heeft evenzeer met vooruitziendheid te maken, als met erfelijk geluk. Daarom deze tien tips om zeer oud te kunnen worden en gezond te blijven.

Hoe dikwijls houdt men echt rekening met de leefgewoonten, de manier van eten, drinken, denken, de woonomstandigheden en de werksituatie en toch moet ook hier vaak de echte oorzaak van problemen en van vroegtijdig overlijden worden gezocht. Het spreekwoord zegt: „wij zijn wat we eten”. Nog een ander gezegde dat er niet minder om liegt: „we graven ons graf met onze tanden”. Het zijn misschien een beetje overtrokken volkswijsheden, maar ze wijzen toch in de richting van een oude overtuiging die vandaag nog altijd waarde heeft. Als je een hitparade zou opmaken van leefgewoonten die erg populair zijn, maar die vroeg of laat hun tol eisen, aan de gezondheid knagen of het leven te vroeg beëindigen dan kom je tot het beeld dat roken, overmatig alcohol gebruiken, te veel te vet, te zout en te zoet eten, te weinig bewegen en stress met gebrek aan positief denken en te weinig ontspanning, heel veel te maken hebben met ons gezondheidskapitaal. Wie er echt werk wil van maken zal aan volgende tien tips heel wat hebben om zijn gezondheidspotentieel te verbeteren of lang gezond en veilig te houden en dus gezond zeer oud te worden.

De spijsvertering is heel belangrijk

Leven om te eten is iets heel anders dan eten om te leven. Niet dat eten niet lekker zou mogen zijn, maar er zijn duidelijk ook limieten op het verwerken van grote hoeveelheden voedsel waarvan de voedingswaarde fel ondergeschikt is aan de smaak en het uitzicht. Vaak volgt een indigestie op een „kermis”. Het lichaam wordt ziek als laatste noodkreet en geeft een signaal: „Jij stopt met mij vol te proppen, zoniet zal ik je verplichten.” De natuur probeert op die manier zichzelf te beschermen. Er zijn evenwel grenzen aan die beschermende reacties, je kan niet ongelimiteerd blijven doorgaan de gezondheid op de proef te stellen. De kunst bestaat er dus in zijn grenzen te kennen, te weten wat schadelijk is en wat toegelaten, de hoeveelheden te leren ontdekken die men vanwege zijn persoonlijke gevoeligheid kan verdragen, afhankelijk van de leeftijd, de erfelijke toleranties en de conditie van de patiënt en op die manier een leefwijze op te bouwen die gezond is en waar je een leven lang gelukkig kan mee zijn. Toch zijn er algemene waarden die voor iedereen gelden.

1: Het start met het ontbijt

Is het moderne westerse voedsel wel zo gezond? We eten te veel, te vet, te zout, te zoet, te veel dierlijke producten, te weinig rauwkost, te weinig groenten en vruchten, te veel snoep en tussendoortjes, te veel geoxideerde producten, denk maar aan de grill en de zwarte korstjes bij gebraad, te gekleurd, te veel smaakversterkers en bewaarmiddelen. Velen slaan bovendien het ontbijt over. De Engelsen hebben daar een andere menig over. Hun ontbijt is eigenlijk de belangrijkste maaltijd van de dag: spek, eieren, champignons, brood, marmelade en thee. Van een tekort aan bloedsuiker kun je hen niet verdenken. Bij ons stellen velen zich tevreden met één of een paar koppen koffie, gaan daarop de deur uit naar hun werk. Na een paar uur missen ze concentratie, worden humeurig en moeten uiteindelijk halverwege de voormiddag wat naar binnen werken, vaak gesuikerde tussendoortjes met als gevolg dat patiënten die wel een flink ontbijt nemen uiteindelijk toch minder verdikken dan wie ’s morgens vast. Een gezond ontbijt bestaat uit langzaam absorbeerbare koolhydraten, zodat de pancreas wordt gespaard, maar het lichaam toch voldoende energie krijgt om het tot de middag zonder problemen aan te kunnen: vruchten, muesli, rozijnen, magere yoghurt. volkorenbrood met kwark en fijne kruiden, af en toe een eitje., vruchtensap. Eet langzaam en kauw grondig. Eet ‘s morgens en ’s middags flink, maar ’s avonds matig, het zal de slaap niet verstoren. Snoep ook niet tussen de maaltijden en mocht de drang wat te erg worden, eet dan fruit: een appel, peer, of de vruchten van het seizoen. Heel dikwijls gaan ook scholieren die bovendien afhankelijk zijn van gezond voedsel om hun lichaam tot ontwikkeling te brengen, zonder ontbijt naar school. Ze zijn de schoolpoort nog niet binnen of ze zitten al aan de snoeprepen en de cola. Als tussendoortje kunnen er nog chips en koekjes bij: een eenzijdig voedingspatroon dat steeds meer jonge mensen ziek, dik, en lethargisch maakt en hen berooft van de nodige energie om hun studies met gemak te voltooien.

2: Dierlijke vetten en eiwitten: meer vis

Niet alleen hart- en vaatziekten, ook kanker kunnen het gevolg zijn van overdadig gebruik van dierlijke eiwitten en vetten. Dr. Verheyen die een paar interessante boeken schreef over stress, zegt daarover: „Ik stel vast dat de leeftijd waarop hartinfarct en beroerte optreedt voortdurend verlaagt. Het is niet ongewoon meer dat jonge mensen van halfweg de dertig, en rond de veertig te maken krijgen met hartinfarct. Zelfs beroerte neemt toe, ook op steeds jongere leeftijd. Te rijk en eenzijdig voedsel, gekoppeld aan stress maken ons kwetsbaarder dan ooit.” Vaatziekten blijven een favoriet gevaar: Als je de spijzen grilt, braadt en bakt in verzadigd vet of het omvormt tot transvet, verhoogt het risico nog meer, niet enkel op hart- en vaatziekten, ook op kanker en gezwelziekten. Snij daarom de hard gebakken kantjes weg als je kanker wil helpen voorkomen. Gebruik nooit ranzig of oud vet om te frituren. Als vet een te hoge temperatuur krijgt, wordt het gevaarlijk giftig. Gebruik bij voorkeur onverzadigde vetten: olijfolie kan best tegen verhitting. Eet ook liever eens wat rauw, dus minder frieten, minder saté’s, minder gegrilde kost en toasten. Probeer vlees geregeld te vervangen door vis, dat is veel gezonder. Eskimo’s en Japanners krijgen minder hartinfarcten en kanker dan wij. Gebruik daarom ook dagelijks een goed visoliepreparaat!

3: Minder zout en minder zoet

We gebruiken ook te veel suiker. Kan je één gerecht voorstellen waar suiker in ontbreekt? We voegen het zelfs toe aan aardbeien, een zoete vrucht bij uitstek. Men neemt aan dat overdadig suikerverbruik rechtstreeks te maken heeft met hartinfarct en ziekten van de bloedvaten. Het levert veel calorieën, maar is lege energie, vergt erg veel van de pancreas. Door onze voedingswijze te veranderen en als dessert meer vruchten te gebruiken of een suikervrij dessert bewijzen we onze gezondheid een grote dienst. Andere veel gemaakte fout: te zout. Overdreven zoutgebruik laat de bloeddruk stijgen. De aderwand gaat zich beschermen tegen de verhoogde druk, slibt uiteindelijk dicht: hartinfarct, angina pectoris enz... Probeer daarom zout te vervangen door gezonde kruiden, bieslook, kervel, ajuin, selderij enz... Of voeg nergens zout aan toe, want heel wat voedingswaren zijn al overtollig gezouten met het oog op het bewaren.

4: Een wijntje mag, maar beperk alcohol

Een glaasje wijn - vooral rode - is gezond. Twee glaasjes ook nog, een fles niet meer. Wijn bevat antocyanen, terpenen en isoflavonen en helpt bij de preventie van hart- en vaatziekten. Overdreven alcoholgebruik doet het tegendeel. Te veel alcohol is niet enkel schadelijk voor hart en bloedvaten, ook voor de pancreas, de lever en de blaas. Het is bovendien ruïnerend voor de zenuwen. Eigenlijk zou je alcohol alleen als medicijn mogen gebruiken, om te ontspannen na een moeilijke periode, om eens de slaap te kunnen vatten en om heerlijk van te genieten. Alcohol mag geen gevaarlijke gewoonte worden.

5: Vitamines zijn heel belangrijk

Het woord zegt het zelf: het zijn vitamines, dat wijst op het belang voor het leven. Heel veel mensen denken dat ze als ze een halve appel hebben gegeten hun dagelijkse portie reeds hebben overschreden. Hoe ouder men wordt, maar ook hoe actiever men is, hoe meer vitamines we nodig hebben. Om gezond ouder te worden, spelen vitamines een belangrijke rol. Vitamines, waarvan tekorten op oudere leeftijd speciale aandacht verdienen zijn vitamine C, D, B6, B12 en foliumzuur. Tekorten aan deze vitamines kunnen gevolgen hebben voor het zenuwstelsel (B6, B12 en foliumzuur), organen ( B12 en foliumzuur) en skelet en spieren (vitamine D). Vitamine D is een knelpunt voor ouderen, die weinig buiten komen. Een goede visolie of levertraan kan hierbij helpen.

6: Vermijd verstopping

Een heleboel oudere mensen hebben last van verstopping. Vaak is dat het gevolg van het feit dat ze te weinig lichaamsbeweging hebben of er te weinig vezels in hun dieet zitten. Adviezen: 1. Wit meel vervangen door roggebrood of tenminste volkorenbrood. Zilvervliesrijst, tarwezemelen en volkorenproducten op het menu zetten. Aan verse en rauwe groenten (zoals wortelen, ui, prei en koolsoorten) de voorkeur geven. Ook veel vers fruit eten (vooral pruimen en abrikozen).

2. ’s Morgens op de nuchtere maag een glas lauw water drinken.

3. Zich op regelmatige tijdstippen ontlasten.

4. Bij verstopping helpt koud getrokken thee van espenbladeren of vuilboombast

(Frangula).

7: Tabak is een doder

Tabak is een gemene doder. Eén sigaretje kan misschien heerlijk smaken, de aandacht verscherpen en de stress afleiden, maar op termijn is het een killer. Kanker, hartinfarct, angineuze klachten, rokersbeen, blaaskanker, longkanker, maagklachten, lip- strottenhoofd- en keelkanker, het is allemaal het gevolg van tabaksmisbruik. En waar begint de gevaarlijke grens? Geen mens die het weet, dat hangt van het individu af. Het vermindert de smaak van lekker eten, het maakt je afhankelijk, het vernauwt de bloedvaten, laat je elke morgen hoesten, het kost je een fortuin, het werkt niet-rokers op de zenuwen en het bezeurt gordijnen, plafonds en mooie kleding.

8: Denk positief en beweeg meer

En als je dat alles wil bekronen met het ideaalbeeld van de gezonde mens, als je lang en gelukkig wil leven in harmonie met jezelf, de anderen en de wereld, als je tot op hoge leeftijd vitaal wil blijven en met stalen zenuwen zelfs moeilijke problemen wil oplossen, denk dan positief. Het is gebleken dat mensen die zingen, die sociaal zijn, die zich om anderen bekommeren, die een huisdier koesteren, die in contact blijven en aansluiting vinden in verenigingen en werken voor het goede doel, langer gezond blijven en zeer oud kunnen worden. Blijf dus niet luieren en kniezen, praat problemen uit, engageer je in iets nuttigs en positief, onderneem iets, bouw, maak plannen, zet je niet neer, dan ben je verloren. Pieker je niet ziek, dat is het hoofdmotief van iemand die lang en gelukkig wil leven.

9: Voorkom osteoporose

De gezondheidstoestand van 65-plussers loopt echter zeer uiteen. Vooral fragiele ouderen, veelal bewoners van verpleeg- en verzorgingstehuizen, hebben een verhoogde kans op een slechte voedingstoestand. Fragiliteit is een toestand van verminderde fysiologische reserve, die samenhangt met een toenemende afhankelijkheid van anderen voor dagelijkse activiteiten en met een verhoogd risico voor invaliditeit door osteoporose. Gezonde voeding met voldoende energie, vitamines en mineralen kan een bijdrage leveren aan het voorkomen van die fragiliteit.

10: Beweeg vaker en ontspan je

Ontspan je geregeld, maar beweeg ook, ga zwemmen, neem sauna, trek op een sportieve vakantie, zorg er voor dat je elke dag naar buiten gaat, zelfs als het weer wat minder fraai is. Zuurstof tanken is heel belangrijk: je eens buiten adem rennen. Zolang je spieren het nog toelaten zou je elke dag je hart tot het maximum moeten inspannen, heel even maar. Dus een paar keer de trap op en af rennen, of touwtje springen, of een klein crossje doen naar de overkant van het park, kwestie van heel even buiten adem te zijn, zodat de hartspier zich kan versterken en de grenzen door training worden verlegd.

Jan van Bercken

 

11712 reacties

Laat een reactie achter

Zorg ervoor dat u de verplichte (*) velden invult waar dit is aangegeven. HTML code is niet toegestaan.